دانلود قالب تاریخی
| |
کد قالب تاریخی را از کادر زير کپي کرده و در قسمت ويرايش قالب وبلاگ خود کپي نماييد
تخت جمشید-پارسَه یا تخت جمشید نام یکی از شهرهای باستانی ایران است Ú©Ù‡ سالیان سال پایتخت هخامنشیان بوده است. اسکندر مقدونی سردار یونانی به ایران ØÙ…له کرد Ùˆ تخت جمشید را به آتش کشید. اما ویرانه‌های این مکان هنوز هم در مرودشت در نزدیکی شیراز مرکز استان ÙØ§Ø±Ø³ برپا است. تخت جمشید هم‌اکنون یکی از آثار جهانی ثبت شدهٔ ایران در یونسکو است.
نام تخت جمشید
تخت جمشید نام امروزی «پارسَه» است. «پارسه» از زبان پارسی باستان است Ùˆ یونانیان آن را Ù¾ÙØ±Ø³Ù¾ÙˆÙ„یس (به یونانی یعنی «پارسه شهر») خوانده‌اند. این بنا را تخت جمشید یا قصر شاهی جمشید پادشاه اسطوره‌ای ایران مینامند Ú©Ù‡ در شاهنامه ÙØ±Ø¯ÙˆØ³ÛŒ آمده است. آنگونه Ú©Ù‡ در منابع متعدد Ùˆ گوناگون تاریخی آمده‌است ساخت تخت جمشید در ØØ¯ÙˆØ¯ Û²Ûµ قرن پیش در دامنه غربی کوه رØÙ…ت، به عبارتی میترا یا مهر Ùˆ در زمان داریوش کبیر آغاز گردید Ùˆ سپس توسط جانشینان ÙˆÛŒ با تغییراتی در بنای اولیه آن ادامه ÛŒØ§ÙØª. بر اساس خشت نوشته‌های کش٠شده در تخت جمشید ،در ساخت بنای تخت جمشید معماران، هنرمندان، استادکاران، کارگران، زنان Ùˆ مردان بی‌شماری شرکت داشتند Ú©Ù‡ علاوه بر Ø¯Ø±ÛŒØ§ÙØª ØÙ‚وق از مزایای بیمه کارگری نیز Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ می‌کردند. ساخت تخت جمشید این مجموعه بزرگ Ùˆ زیبا بنا به روایتی Û±Û²Û° سال به طول انجامید.
چگونگی سازه تخت جمشید
وسعت‌ کامل کاخ‌های‌ تخت‌ جمشید Û±Û²Ûµ هزار متر مربع‌ است Ú©Ù‡ بر روی سکوئی Ú©Ù‡ Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ آن بین Û¸ تا Û±Û¸ متر بالاتر از Ø³Ø·Ø Ø¬Ù„Ú¯Ù‡Ù” مردوشت است، بنا شده‌اند Ùˆ از بخش‌های‌ مهم‌ زیر تشکیل‌ ÛŒØ§ÙØªÙ‡â€Œ است‌:
کاخ‌های‌ رسمی‌ Ùˆ ØªØ´Ø±ÛŒÙØ§ØªÛŒâ€Œ تخت جمشید (کاخ دروازه ملل)
سرای‌ نشیمن‌ و کاخ‌های‌ کوچک‌ اختصاصی‌
خزانه‌ٔ شاهی‌
دژ Ùˆ باروی‌ ØÙاظتی‌
پلکان‌های ورودی سکو و دروازهٔ خشایارشا
ورود سکو، دو پلکان‌ است‌ Ú©Ù‡ روبروی یکدیگر Ùˆ در بخش شمال غربی مجموعه تخت جمشید قرار دارندکه همچون دستانی است Ú©Ù‡ آرنج خویش را خم کرده Ùˆ بر آن است تا مشتاقان خود را از زمین بلند کرده Ùˆ در سینه خود جای دهد. این پلکان‌ها از هر طرÙ‌ Û±Û±Û± پله‌ٔ پهن‌ Ùˆ کوتاه(به Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹Û±Û° سانتیمتر)‌ دارند. بر خلا٠عقیده بسیاری از مورخین Ú©Ù‡ مدعی بودند Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ Ú©Ù… پله‌ها به خاطر این بوده Ú©Ù‡ اسب‌ها نیز بتوانند از پله‌ها بالا بروند، پله‌ها را کوتاهتر از معمول ساخته‌اند تا Ø±Ø§ØØªÛŒ Ùˆ ابهت میهمانان (Ú©Ù‡ تصاویرشان با لباسهای ÙØ§Ø®Ø± Ùˆ بلند بر دیوارهای تخت جمشید نقش بسته) هنگام بالا Ø±ÙØªÙ† ØÙظ شود. بالای‌ پلکان‌ها، بنای‌ ورودی‌ تخت‌ جمشید، «[دروازه‌ بزرگ‌]» یا «[دروازه خشایارشا|دروازهٔ خشایارشا]» یا دروازه ملل، قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ‡â€ŒØ§Ø³Øª. Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ این بنا Û±Û° متر است. این بنا یک ورودی اصلی Ùˆ دو خروجی داشته‌است Ú©Ù‡ امروزه بقایای دروازه‌های آن برجاست. بر دروازهٔ غربی Ùˆ شرقی Ø·Ø±Ø Ù…Ø±Ø¯Ø§Ù† بالدار Ùˆ بر Ùˆ Ø·Ø±Ø Ø¯Ùˆ گاو سنگی‌ با سر انسانی‌ ØØ¬Ø§Ø±ÛŒâ€Œ شده‌ است‌. این دروازه‌ها در قسمت Ùوقانی با شش کتیبهٔ میخی تزیین ÛŒØ§ÙØªÙ‡â€ŒØ§Ù†Ø¯. این کتیبه‌ها پس از ذکر نام اهورامزدا به اختصار بیان می‌کند Ú©Ù‡: «هر Ú†Ù‡ بدیده زیباست، به خواست اورمزد انجام Ù¾Ø°ÛŒØ±ÙØªÙ‡â€ŒØ§Ø³Øª.»
دو دروازه‌ خروجی‌ تخت جمشید یکی‌ رو به‌ جنوب‌ و دیگری‌ رو به‌ شرق‌ قرار دارند و دروازه جنوبی‌ رو به‌ کاخ‌ آپادانا، یا کاخ‌ بزرگ‌ بار،قرار دارد.
نام تخت جمشید
تخت جمشید نام امروزی «پارسَه» است. «پارسه» از زبان پارسی باستان است Ùˆ یونانیان آن را Ù¾ÙØ±Ø³Ù¾ÙˆÙ„یس (به یونانی یعنی «پارسه شهر») خوانده‌اند. این بنا را تخت جمشید یا قصر شاهی جمشید پادشاه اسطوره‌ای ایران مینامند Ú©Ù‡ در شاهنامه ÙØ±Ø¯ÙˆØ³ÛŒ آمده است. آنگونه Ú©Ù‡ در منابع متعدد Ùˆ گوناگون تاریخی آمده‌است ساخت تخت جمشید در ØØ¯ÙˆØ¯ Û²Ûµ قرن پیش در دامنه غربی کوه رØÙ…ت، به عبارتی میترا یا مهر Ùˆ در زمان داریوش کبیر آغاز گردید Ùˆ سپس توسط جانشینان ÙˆÛŒ با تغییراتی در بنای اولیه آن ادامه ÛŒØ§ÙØª. بر اساس خشت نوشته‌های کش٠شده در تخت جمشید ،در ساخت بنای تخت جمشید معماران، هنرمندان، استادکاران، کارگران، زنان Ùˆ مردان بی‌شماری شرکت داشتند Ú©Ù‡ علاوه بر Ø¯Ø±ÛŒØ§ÙØª ØÙ‚وق از مزایای بیمه کارگری نیز Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ می‌کردند. ساخت تخت جمشید این مجموعه بزرگ Ùˆ زیبا بنا به روایتی Û±Û²Û° سال به طول انجامید.
چگونگی سازه تخت جمشید
وسعت‌ کامل کاخ‌های‌ تخت‌ جمشید Û±Û²Ûµ هزار متر مربع‌ است Ú©Ù‡ بر روی سکوئی Ú©Ù‡ Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ آن بین Û¸ تا Û±Û¸ متر بالاتر از Ø³Ø·Ø Ø¬Ù„Ú¯Ù‡Ù” مردوشت است، بنا شده‌اند Ùˆ از بخش‌های‌ مهم‌ زیر تشکیل‌ ÛŒØ§ÙØªÙ‡â€Œ است‌:
کاخ‌های‌ رسمی‌ Ùˆ ØªØ´Ø±ÛŒÙØ§ØªÛŒâ€Œ تخت جمشید (کاخ دروازه ملل)
سرای‌ نشیمن‌ و کاخ‌های‌ کوچک‌ اختصاصی‌
خزانه‌ٔ شاهی‌
دژ Ùˆ باروی‌ ØÙاظتی‌
پلکان‌های ورودی سکو و دروازهٔ خشایارشا
ورود سکو، دو پلکان‌ است‌ Ú©Ù‡ روبروی یکدیگر Ùˆ در بخش شمال غربی مجموعه تخت جمشید قرار دارندکه همچون دستانی است Ú©Ù‡ آرنج خویش را خم کرده Ùˆ بر آن است تا مشتاقان خود را از زمین بلند کرده Ùˆ در سینه خود جای دهد. این پلکان‌ها از هر طرÙ‌ Û±Û±Û± پله‌ٔ پهن‌ Ùˆ کوتاه(به Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹Û±Û° سانتیمتر)‌ دارند. بر خلا٠عقیده بسیاری از مورخین Ú©Ù‡ مدعی بودند Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ Ú©Ù… پله‌ها به خاطر این بوده Ú©Ù‡ اسب‌ها نیز بتوانند از پله‌ها بالا بروند، پله‌ها را کوتاهتر از معمول ساخته‌اند تا Ø±Ø§ØØªÛŒ Ùˆ ابهت میهمانان (Ú©Ù‡ تصاویرشان با لباسهای ÙØ§Ø®Ø± Ùˆ بلند بر دیوارهای تخت جمشید نقش بسته) هنگام بالا Ø±ÙØªÙ† ØÙظ شود. بالای‌ پلکان‌ها، بنای‌ ورودی‌ تخت‌ جمشید، «[دروازه‌ بزرگ‌]» یا «[دروازه خشایارشا|دروازهٔ خشایارشا]» یا دروازه ملل، قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ‡â€ŒØ§Ø³Øª. Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ این بنا Û±Û° متر است. این بنا یک ورودی اصلی Ùˆ دو خروجی داشته‌است Ú©Ù‡ امروزه بقایای دروازه‌های آن برجاست. بر دروازهٔ غربی Ùˆ شرقی Ø·Ø±Ø Ù…Ø±Ø¯Ø§Ù† بالدار Ùˆ بر Ùˆ Ø·Ø±Ø Ø¯Ùˆ گاو سنگی‌ با سر انسانی‌ ØØ¬Ø§Ø±ÛŒâ€Œ شده‌ است‌. این دروازه‌ها در قسمت Ùوقانی با شش کتیبهٔ میخی تزیین ÛŒØ§ÙØªÙ‡â€ŒØ§Ù†Ø¯. این کتیبه‌ها پس از ذکر نام اهورامزدا به اختصار بیان می‌کند Ú©Ù‡: «هر Ú†Ù‡ بدیده زیباست، به خواست اورمزد انجام Ù¾Ø°ÛŒØ±ÙØªÙ‡â€ŒØ§Ø³Øª.»
دو دروازه‌ خروجی‌ تخت جمشید یکی‌ رو به‌ جنوب‌ و دیگری‌ رو به‌ شرق‌ قرار دارند و دروازه جنوبی‌ رو به‌ کاخ‌ آپادانا، یا کاخ‌ بزرگ‌ بار،قرار دارد.








